پرستاران بندر ترکمن

 دکتر ع. حاجی سردار

چندین سال پی در پی است که معضل رانندگی با سرعت زیاد جای ویژه ای در سوانح و تلفات به خود اختصاص داده و متاسفانه در حال حاضر منحنی این آمار رو به صعود میباشد . این پدیده در بین جوانان ترکمن نیز عواقب دلخراشی را رقم زده است . البته عشق به سوارکاری در بین ترکمنها قدمت تاریخی دارد چرا که نسل قدیم ترکمن سوار بر اسبش در صحرای کبیر ترکمن میتاخته و شیهه اسبش برایش  نوای رامشگر لحظات تنهایی اش بوده است . اما در شرایط کنونی زندگی شهرنشینی او را از اسب پیاده و سوار ماشین نموده است . در این راستا ما شاهد آن هستیم که  موتورسواری با سرعت زیاد بین جوانان ترکمن تبدیل به یک سرگرمی خطرناکی شده است . اما براستی علت رانندگی با سرعت زیاد در بین جوانان چیست؟

نوجوانان و جوانان معمولا دست به اعمال ریسک آمیزی میزنند که این عمل بین میانسالان کمتر بروز میکند .به نظر محققان  ماهیت درونی نوجوانان و جوانان در همان کاری است که از آنها سر میزند . اگر چه آنها به بلوغ جسمی لازمه میرسند اما بعد مغزی آنها در حال بسط یافتن میباشد .در این ارتباط پژوهشگران آمریکایی تحقیقاتی بین چندی از نوجوانان و جوانان تا بیست و یک سال به عمل آورده اند . محققین هر دو سال آنها را جهت ام.آر.آی مغزی احضار نموده  و طی این مطالعه دریافته اند که بخشی از مغز جوانان بنام « دورسال-لاترال پروفرونتال کورتکس » رشد لازمه را نداشته است . فونکسیون این ناحیه مغزی کنترل قضاوت و تعهد در اعمال ریسک آمیز میباشد و به نظر محققان تئوری اخیر بیانگر علت راغب بودن جوانان به اعمال پر خطری چون رانندگی با سرعت زیاد است .

پاره ای از روانشناسان بر این باورند که به خرج دادن شدت عمل در مقررات رانندگی و افزایش کنترل نوجوانان و جوانان  از سوی والدین میتواند آنها را از خطرات رانندگی دور نماید و یکی از پیشنهادات آنها افزایش سن جهت رانندگی میباشد ، چرا که آنها معتقدند که در پاره ای از موارد مغز نوجوانان و جوانان  آمادگی کنترل رفتار آنها را ندارد .

البته تجسسات و بیانات اخیر دارای برهان کافی در اثبات کامل این طیف از کشفیات نیست چرا که ویژگیهای ملل نسبت به فرهنگها تمایز داشته و با دامنه زندگی اجتماعی آنها رابطه ای تنگاتنگ دارد .ما شاهد آن هستیم که اگر نوجوانان و جوانان  با بزرگسالان برخورد بیشتری داشته باشند ، آنها بیشتر تحت تاثیر توصیه بزرگسالان قرار میگیرند . از سویی اختصاص محیطی خاص جهت رانندگی برای نوجوانان و جوانان تحت نظر مربیان کار آزموده میتواند از عواقب این امر بازدارد . 

در پایان مطلبم را با سئوالی ختم میکنم: اگر مغز میانسالان به رشد کافی رسیده باشد ، چرا گاهی آنها نیز نمیتوانند رفتار خود را کنترل نمایند ؟!